CMC-composteerproces

Belangrijk bij het composteren is de koolstof/stikstofverhouding (C/N) van de uitgangsmaterialen. Deze mag maximaal 30:1 zijn, dit komt namelijk het meest overeen met de C/N-verhouding van het bodemleven. Stro en hout bevatten veel koolstof. Gras en andere groene materialen bevatten veel stikstof. Op de bijgaande foto wordt een compostwiers (ofwel ril) opgezet. Begonnen wordt met een laag houtsnippers of vergelijkbaar koolstofrijk materiaal zoals stro.

Humico - CMC-compostering

Voor het toevoegen van stikstofrijke producten kan mest gebruikt worden. Indien er geen mest aanwezig is, kunnen er producten gebruik worden die veel eiwit bevatten zoals groen tuinafval of groente en fruitafval.

Humico - CMC-compostering

Ook groen materiaal dient te worden toegevoegd. Dit werkt als een katalysator in het omzettingsproces omdat dit door de micro-organismen gemakkelijk verteerbaar is. Voor de kwaliteit van het eindproduct heeft toevoeging van groenmateriaal een belangrijke functie. Groenmateriaal bevat eiwitten, suikers, enzymen en vitaminen welke ervoor zorgen dat het microleven energie krijgt en met een snelle start het afbraakproces in gang zet.

Humico - CMC-compostering

Ten behoeve van de opbouw van het kleihumuscomplex (verbinding tussen humus en klei) is het noodzakelijk ongeveer 10% kleihoudende grond toe te voegen. Humus vormt de voorraadschuur van voedingsstoffen waaruit planten naar behoefte kunnen putten. Dit in tegenstelling tot opgeloste mineralen van kunstmest in het bodemvocht dat een gedwongen opname veroorzaakt.

Humico - CMC-compostering

Tenslotte wordt met een speciaal hiervoor ontwikkelde machine de wiers vermengd en omgezet zodat een homogeen mengsel ontstaat. Het verteringsproces zal hierdoor gelijkmatig over de gehele wiers. Afhankelijk van de grootte van de omzetmachine wordt de compostril in bepaalde maten opgebouwd. Omzetmachines zijn er zowel in zelfrijdende als in tractorgetrokken uitvoeringen. De ideale afmetingen van een compostril zijn een breedte van 3 meter en een hoogte van 1,5 meter. De lengte is afhankelijk van de terreinomstandigheden.

Humico - CMC-compostering

Voor het omzetten worden ook getrokken omzetmachines gebruikt. Het toerental en de voortbeweging van de omzetmachine is zodanig dat een optimale omzetting plaatsvindt zodat zuurstof in de wiers wordt gebracht en de opgebouwde humusstructuur niet vernietigd. Omzetmachines zijn voorzien van een roterende as waarop stalen bladen zodanig zijn gemonteerd dat het te composteren materiaal van buiten naar binnen en van onder naar boven in de wiers wordt gebracht. De wiers wordt als het ware opgeschud waardoor deze luchtiger wordt en er zich voldoende zuurstof rondom het organisch materiaal bevindt zodat een aerobe omzetting plaatsvindt. Een omwentelsnelheid van de omzetwals met 200 á 250 omwentelingen per minuut, en een voortbeweging van de omzetmachine van 300 meter per uur zijn de meest ideale snelheden voor een goede humusopbouw.

Humico - CMC-compostering

Na 3 á 4 maal omzetten wordt de cmc-compoststarter toegevoegd. Deze starter bevat een reeks van 55 verschillende bacterie en schimmelstammen. Deze stammen zijn onder te verdelen in twee groepen. De eerste groep versneld de afbraak van organische stof in de eerste twee weken van het proces, en de tweede groep zorgt ervoor dat er humus in de compostril wordt opgebouwd. De micro-organismen zullen zich snel vermenigvuldigen. Hierdoor zal de temperatuur stijgen. Boven 60 oC dient het materiaal opnieuw omgezet te worden om te voorkomen dat het door oververhitting verloren gaat.

Humico - CMC-compostering

Door het omzettingsproces verdampt veel vocht. Omdat micro-organismen behoefte aan vocht hebben is het noodzakelijk regelmatig vocht toe te dienen. De omzetmachines zijn voorzien van een sproeiinstallatie waarmee dit uitgevoerd kan worden.

Humico - CMC-compostering

Al binnen een week veranderd de gehele structuur van de compostril. Door de actieve omzetting door het microleven wordt er warmte geproduceerd. Dagelijks worden de temperatuur en het koolzuurgehalte gemeten. Dreigt de temperatuur boven 60 0C te stijgen of een koolzuurgehalte van meer dan 20% te ontstaan, dan moet de wiers omgezet worden zodat de temperatuur daalt, koolzuur ontwijkt en zuurstof wordt ingebracht.

Humico - CMC-compostering

Het gebruik van moderne digitale apparatuur geeft nauwkeurige metingen. De compostmeister gebruikt deze apparatuur om het proces bij te sturen. Gedurende het omzettingsproces is een goede bewaking van de temperatuur, het zuurstofgehalte en het vochtgehalte essentieel. Dit zijn de parameters voor het proces.

Humico - CMC-compostering

Om te voorkomen dat de wiers te nat zal regenen, waardoor het materiaal zal gaan rotten, wordt het materiaal met speciaal hiervoor ontwikkeld doek afgedekt. De wiers kan t.g.v. de vezelstructuur van het doek blijven ‘ademen’ zodat koolzuur kan ontwijken en zuurstof kan toetreden. In de natuur vindt de afbraak van organisch materiaal onder normale omstandigheden ook in een aeroob(zuurstofrijk) milieu plaats.

Humico - CMC-compostering

Het terrein is zo aangelegd dat regenwater afvloeit en niet in de compost kan trekken waardoor rotting zou optreden. Een deel van regenwater wordt opgevangen om te worden gebruikt in het composteerproces.

Humico - CMC-compostering

Afhankelijk van de samenstelling is het composteringsproces na 6 tot 8 weken klaar. De eerste drie weken daarvan vormen het afbraakproces en de laatste weken het opbouwproces waarin humus wordt opgebouwd. De temperatuurstijging gedurende de eerste drie weken vormt een pasteurisatieproces waardoor schadelijke bacteriën, ziektekiemen en onkruidzaden worden gedood.

Humico - CMC-compostering

Een cmc-composteerplaats dient schoon en netjes te zijn. Om een goede kwaliteit compost te kunnen garanderen dienen de logistieke bewegingen van verse input zo geregeld te worden dat er tijdens het composteerproces geen vermenging met verse materialen kan plaatsvinden. Ook het dagelijks opruimen en aanschuiven van het terrein rond de compostwiersen hoort bij de werkzaamheden.

Humico - CMC-compostering